Ulaştırma #10 | Yatay Kurbada Görüş ve Birleşik Geometri
Karayolu Geometrik Elemanlarının TasarımıEğitmen: Dr. Süleyman Burak ÇELİK
Açılıştaki 3D animasyonda bir virajın içinde büyük bir kaya duruyor. Sürücünün görüş çizgisi, bir durma mesafesi ilerideki noktaya uzanan bir kiriş; kaya bu kirişi kesince görüş yetmiyor. Kaya geri alınınca kiriş açılıyor ve kirişin ortası ile yay arasındaki uzaklık, yani orta ordinat beliriyor. Bu derste engelin kurbadan ne kadar uzak olması gerektiğini ve yatay ile düşey kurbaların birlikte nasıl denetlendiğini görüyoruz. Bu derste: - Yatay kurbada görüş iç şeridin ortasından, kurba boyunca ölçülür; engel en az orta ordinat Ms kadar uzakta olmalı. - Δs = 180 SSD / (π Rv); Ms = Rv (1 − cos(90 SSD / (π Rv))); ters bağıntı SSD = (π Rv / 90) acos((Rv − Ms) / Rv); aynı bağıntılar geçme görüşü için de. - Özgün örnek: önceki dersin kurbası, Rv 308.2 m, 90 km/h → Ms ≈ 9.62 m (kaplama iç kenarından ≈ 7.82 m). - Engel yalnız 6 m uzaktaysa görüş ≈ 121.8 m: yalnız ≈ 77 km/h'e yeter; yarıçap 90'a izin verse de küçüğü belirler. - Geçme görüşü 300 m için Ms ≈ 35.8 m: virajlarda da sollama çoğu zaman yasaktır. - Birleşik yatay–düşey geometri iki ayrı iki boyutlu problemdir: planda yarıçap, dever, yatay görüş; profilde K; her ölçüt kendi koşulunda. - Özgün örnek: yarıçap ✓, kret K 37 ✓, yatay görüş ✗ → güvenli hız ≈ 77 km/h; çözüm engeli uzaklaştırmak ya da hızı sınırlamak. - Üç tuzak. Bölümler: 0:00 Geçen Ders ve Bugün 0:19 Bir Bakış: Virajın İçindeki Engel 0:40 Yatay Kurbada Görüş: Orta Ordinat 1:14 Örnek 1: Engel Ne Kadar Uzakta? 1:51 Örnek 2: Eldeki Açıklığın Görüşü 2:20 Yatay Kurbada Geçme Görüşü 2:42 Birleşik Yatay–Düşey Geometri 3:08 Örnek 3: Birleşik Denetim 3:45 Üç Tuzak 4:08 Özet Bu dersle taşıt performansından yol geometrisine uzanan blok tamamlanıyor; seri enkesit, kavşaklar ve yol güvenliğiyle sürecek. Kaynak kitap: F. L. Mannering, S. S. Washburn, Principles of Highway Engineering and Traffic Analysis, 7. baskı (Wiley, 2020), Bölüm 3.4.3 ve 3.5. Kitap ABD birimleriyle yazar; derste SI kullanıldı. Konu sırası, tanımlar ve bağıntılar kitaptan alındı; 3D sahne, örnekler ve sayılar özgündür. İnşaat Mühendisliği öğrencileri için Ulaştırma serisinin 10. dersi. Ön koşul: önceki dersler (durma mesafesi, düşey ve yatay kurbalar).
Bu videoyu izlemek için Premium üyelik gerekir.