Dinamik #17 | Çarpışma II: Eğik Çarpışma ve Enerji Kaybı

Eğitmen: Dr. Süleyman Burak ÇELİK

Bilardoda kesme vuruşu: beyaz top, duran kırmızı topa tam ortadan değil, yandan çarpıyor; görüntü dört kat yavaş. Çarpışmadan sonra iki top neredeyse dik açıyla ayrılıyor: kırmızı top bir yöne, beyaz top ona dik bir yöne. Neden dik açı? Bu derste cevabı iki yönle bulacağız. Bu derste: - Çarpışma Çizgisi ve Temas Düzlemi: Önce yönleri koyalım. Çarpışma çizgisi, iki topun merkezlerinden geçen doğrudur. Temas düzlemi bu çizgiye diktir. - Dört Denklem: Bundan dört denklem çıkar. Çizgi boyunca iki topun toplam momentumu korunur. Yine çizgi boyunca geri sıçrama katsayısı geçerlidir: ayrılma hızı bölü yaklaşma hızı. - Hızı Bileşenlere Ayır: Kesme vuruşuna dönelim. Beyaz top saniyede 2 metreyle geliyor; çarpışma çizgisi, hızıyla 30 derecelik açı yapıyor. - Çizgi Boyunca, Çizgiye Dik: Önce çizgi boyunca çözelim; tıpkı geçen dersteki gibi. Kütleler eşit, katsayı 0.9. - Neden Neredeyse Dik Açı?: Sonuçlar birleşince ne olur? Kırmızı top yalnız çarpışma çizgisi boyunca, saniyede 1.65 metreyle gider. - Enerji Kaybı: Enerji ne oldu? Önce kinetik enerji: yarım çarpı 0.17 çarpı 2'nin karesi, 0.34 joule. - Zemine Eğik Çarpan Top: Bir de pürüzsüz bir zemine eğik çarpan topa bakalım: saniyede 10 metreyle, zeminle 45 derecelik açıyla gelsin; katsayı 0.75. Bölümler: 0:00 Neden dik açı? 0:36 Çarpışma Çizgisi ve Temas Düzlemi 0:54 Dört Denklem 1:19 Hızı Bileşenlere Ayır 1:45 Çizgi Boyunca, Çizgiye Dik 2:23 Neden Neredeyse Dik Açı? 2:56 Enerji Kaybı 3:24 Zemine Eğik Çarpan Top 3:58 Üç Tuzak 4:18 Özet ve Sıradaki Ders Bir sonraki derste dönen cisimlere geçiyoruz: açısal momentum. Kaynak kitap: R. C. Hibbeler, Engineering Mechanics: Dynamics, 14. baskı — §15.4 Çarpışma — eğik çarpışma ve analiz prosedürü (konu sırası ve kavramlar). Örnekler özgündür. Makine mühendisliği öğrencileri için Dinamik serisinin on yedinci dersi.

Bu videoyu izlemek için Premium üyelik gerekir.