Anatomi #20 | Farinks ve Larinks: İki Yol Çaprazlaşır, Larinks Kapıyı Tutar
Baş ve BoyunEğitmen: Dr. Süleyman Burak ÇELİK
Sınavda farinks ve larinksten hep aynı sorular gelir: hava ile besin nerede çaprazlaşır, larinksin kıkırdakları hangileri, ses tellerini hangi kas açar, hangi sinir hangi kası yönetir? Farinksin üç katını, duvarındaki halkaları ve uzun kasları, larinksin iskeletini, eklemlerini ve iki sinirini tek bir modelle, hava ve besin farinkste çaprazlaşır, larinks kapıyı tutar diye kuruyor ve iki sınav tipi soruyu adım adım çözüyoruz. Eğitim amaçlıdır, tıbbi tavsiye değildir. Bu derste: - Model: hava ve besin farinkste çaprazlaşır; larinks kapıyı tutar - Farinksin üç katı: nazofarinks, orofarinks, laringofarinks; her katın öne açılan kapısı - Duvar: üç konstriktör halka ve üç uzun kas; hepsi vagustan, tek istisna stilofaringeus (dokuzuncu çift) - Larinksin iskeleti: üç tek (tiroid, krikoid, epiglot) ve üç çift kıkırdak (aritenoid, kornikulat, kuneiform) - İki eklem: krikotiroid teli gerer, krikoaritenoid aritenoidi döndürüp teli açar ya da kapatır; vestibüler ve vokal kıvrım - İki sinir: süperior laringeal (iç dal duyu, dış dal krikotiroid) ve rekürren laringeal (geri kalan iç kaslar) - Sınav sorusu 1: numaralı larinks — iskelet, rima glottidis, kasın çekişi, sinir ve aralığın biçimleri - Sınav sorusu 2 (sıra sizde): numaralı farinks — halkalar, stilofaringeus ve dokuzuncu çift, duvardaki aralıklar - Üç yanılgı, ders özeti ve tek kural: yutarken hava yolu iki yerden kapanır Bölümler: 0:00 Sınav sorusu: iki yol, bir kapı 0:40 Model: hava ve besin çaprazlaşır, larinks kapıyı tutar 1:09 Farinksin üç katı 1:52 Duvar: üç halka, üç uzun kas 2:39 Larinksin iskeleti: üç tek, üç çift 3:29 İki eklem, üç kat 4:12 İki sinir: üstten ve aşağıdan 4:54 Örnek 1: numaralı larinks 5:57 Örnek 1 (a): iskelet ve rima glottidis 6:55 Örnek 1 (b): kasın çekişi, kim açar, kim kapatır 7:59 Örnek 1 (c, d): sinir ve aralığın biçimleri 8:53 Örnek 2: numaralı farinks (sıra sizde) 9:55 Örnek 2 (1, 2): halkalar, stilofaringeus, dokuzuncu çift 10:48 Örnek 2 (3): aralıklardan larinkse ve mekanizma 11:41 Üç yanılgı 12:06 Ders özeti 12:26 Tek kural ve son soru 12:48 Cevap: iki kapı, bir kanal Sıradaki ders: burun ve ağız boşluğu — farinksin önündeki iki kapıdan içeri giriyoruz. Kaynak kitap: Richard L. Drake, A. Wayne Vogl, Adam W. M. Mitchell, Gray's Anatomy for Students, 4. baskı (Elsevier), Bölüm 8 (farinks ve larinks; basılı s. 1029–1058). Tanımlar ve konumlar kitaptan alındı; 3D sahneler, şemalar ve sorular özgündür. Bu video eğitim amaçlıdır, tıbbi tavsiye değildir. Videoda tanı, tedavi ya da hastaya yönelik öneri yoktur; klinik örnekler yalnız temel bilimi anlatmak içindir. Tıp ve sağlık bilimleri öğrencileri için Anatomi serisinin 20. dersi.