Pratik Elektronik Laboratuvarı #04 | Seri-Paralel Devre Tezgâhta: Düğüm Gerilimleri, KVL ve KCL
Seri-Paralel ve Köprü DevreleriEğitmen: Dr. Süleyman Burak ÇELİK
Laboratuvar sınavında şöyle gelir: 10 V kaynağa 1 kΩ seri, ardından 2.2 kΩ ve 4.7 kΩ paralel. Voltmetre R1 üstünde 4.00, R2 üstünde 6.00, R3 üstünde 6.00 V okuyor; toplam 16.00 V, kaynak ise 10 V. Bu fark bir ölçüm hatası mı? Bu derste düğüm gerilimlerini voltmetreyle ölçüyor, Kirchhoff'un gerilim ve akım yasalarını çevre çevre ve düğüm düğüm KiCad, LTspice ve tezgâhta sınıyoruz. Bu derste: - Zihinsel model: düğüm = kat, gerilim = kat yüksekliği, direnç = merdiven; paralel merdivenler aynı iki kat arasında, tur (KVL) başladığın kata döner, kavşakta (KCL) giren = çıkan - Yazılım adımı ①: devre KiCad'de adım adım çizilir, A, B, C düğüm etiketleri; netlist satırının alanları (ad, düğüm, düğüm, değer); voltmetre türevi (RVM = 10 MΩ) - Yazılım adımı ②: LTspice .op ile düğüm gerilimleri ve voltmetreli türev; ngspice ile karşılaştırma - Yazılım adımı ③: aynı devre tezgâhta; siyah uç toprakta, düğüm düğüm VA, VB, VC; R1 üstü, ters uç ve seri ampermetre - Örnek 1 (a): 2.2 // 4.7 = 1.4986 kΩ; Req = 2.4986 kΩ; I = 4.0023 mA; VB = 5.9977 V; düğüm denklemiyle sağlama - Örnek 1 (b): voltmetrenin 10 MΩ yükü (VB 5.9973 V, ekranda 6.00); okuma bandı ile yükleme etkisi ayrı; KVL çevre çevre: 4.00 + 6.00 = 10.00, kanca çözülür - Örnek 1 (c, d): V / R ile dal akımları 4.00, 2.727, 1.277 mA ve B düğümünde KCL; ampermetre 3.99 mA (% −0.31); R3'e 10 kΩ paralel ve seri: VB 5.66 ve 6.57 V - Örnek 2: 20 V, 3.3 kΩ // (2.2 + 4.7 + 6.8 kΩ) dizi; üst düğüm 20 V kademesinde 1. (aşım), 200 V'ta 20.0; VD 16.79, VE 9.92 V (teori 9.93, % −0.07); dirençler 100 kat büyürse VE 9.60 (% −3.3): voltmetre yükü bandı aşar Bölümler: 0:00 Giriş: Okumalar Kaynağı Aşıyor 0:50 Geçen Ders, Kitap ve Konunun Haritası 1:33 Seri-Paralel Devre: Katlar, Merdivenler, Tur ve Kavşak 2:46 Örnek 1: Laboratuvar Sınavı Sorusu 3:37 Yazılım Adımı 1: KiCad'de Çizim 4:45 Yazılım Adımı 2: LTspice ile Düğüm Gerilimleri 5:40 Yazılım Adımı 3: Aynı Devre Tezgâhta 6:25 Örnek 1 (a): İndirgeme, Akım ve Düğümler 8:07 Örnek 1 (b): Voltmetrenin Yükü, Bant ve KVL 9:38 Örnek 1 (c, d): Dal Akımları, KCL ve Kitap Sorusu 11:37 Örnek 2: Dizi Düğümleri ve KVL 13:09 Örnek 2 (b–d): Kademe, Voltmetre Yükü ve Akımlar 15:15 Bu Derste Öğrendiklerimiz 15:51 Akılda Kalan Kural ve Sıradaki Ders Sıradaki derste potansiyometreyi ve yüklü gerilim bölücüyü tezgâha alacağız: voltmetrenin ve yükün bölücüyü nasıl değiştirdiğini ölçeceğiz. Kaynak: James M. Fiore, Laboratory Manual for DC Electrical Circuit Analysis 1.4.4 (CC BY-NC-SA) — deney 7 ve 13; KiCad 10 ve LTspice resmi belgeleri (deney sırası, ölçüm düzeni ve kademe kuralı). Devreler kitabın deney düzeninden; ölçüm okumaları ve hesaplar özgündür. Pratik Elektronik Laboratuvarı (Sanal Lab) serisinin 4. dersi.