Biyokimya #11 | Glukoneogenez

Eğitmen: Dr. Süleyman Burak ÇELİK

Açlıkta karaciğer, iki pirüvattan bir glukoz yapar. Bu yol glikolizin geri sarılmış hâli değildir: üç geri dönüşsüz basamak dört baypas enzimiyle aşılır ve her glukozun bir enerji bedeli vardır. Kaç yüksek enerjili fosfat bağı harcanır? Tıp, hemşirelik, ebelik ve sağlık bilimleri öğrencileri için. Bu derste: - Glukoz neden yapılmak zorunda: glukoza bağımlı dokular, karaciğer glikojeni 24 saatten kısa sürer - Üç öncül: gliserol, laktat ve glukojenik amino asitler; asetil KoA'dan net glukoz yok - Organ payları: bir gecelik açlıkta karaciğer %90, böbrek %10; 48 saati aşan açlıkta böbrek %40 - Zihinsel model: şelale ve asansör (yedi tersinir basamak, üç geri dönüşsüz basamak, dört baypas enzimi) - Pirüvat karboksilaz, biotin ve malat mekiği; PEP-karboksikinaz (PEPCK) ve GTP - Fruktoz 1,6-bifosfataz ve endoplazmik retikulumda glukoz 6-fosfataz - Çözümlü sınav sorusu 1: bir glukozun bedeli 6 yüksek enerjili bağ ve 2 NADH; Cori döngüsünün net bedeli - Düzenleme: glukagonun üç yolu, asetil KoA anahtarı, AMP freni - Çözümlü sınav sorusu 2: dört molekül, dört giriş kapısı; karbon ve asansör sayımı - Üç klasik yanlış Bölümler: 0:00 Sınav Sorusu: İki Pirüvattan Bir Glukoz 0:21 Glikolizden Glukoneogeneze 1:08 Zihinsel Model: Şelale ve Asansör 2:10 Glukoz Neden ve Neyden Yapılır? 3:02 Dört Asansör: Baypas Enzimleri 4:36 Örnek 1: Bir Glukozun Enerji Bedeli 9:26 Düzenleme: Yol Ne Zaman Açılır? 10:16 Örnek 2: Dört Molekül, Dört Kapı 13:33 Üç Klasik Yanlış 13:56 Ders Özeti 14:29 Kural ve Kapanış Sıradaki konu: glikojen Kaynak kitap: E. E. Abali, S. D. Cline, D. S. Franklin, S. M. Viselli, Lippincott Illustrated Reviews: Biochemistry, 8. baskı (Wolters Kluwer, 2022), Bölüm 10. Türkçe terimler: Lippincott's Illustrated Reviews Serisinden: Biyokimya, 3. baskı (Nobel Tıp Kitabevleri, 2007). Tanımlar ve sayısal değerler kitaptan alındı; 3D sahne, şekiller ve örnekler özgündür. Bu video eğitim amaçlıdır, tıbbi tavsiye değildir. Videoda tanı, tedavi ya da hastaya yönelik öneri yoktur; klinik örnekler yalnız temel bilimi anlatmak içindir. Tıp ve sağlık bilimleri öğrencileri için Biyokimya serisinin 11. dersi.