Motorlar #01 | Derse Giriş: İçten Yanmalı Motor, Kısa Tarihçe ve Sınıflandırma

Eğitmen: Dr. Süleyman Burak ÇELİK

Bir motorun içine bakıyoruz: silindir, piston, biyel ve krank mili. Motoru çok yavaşlatılmış görüntüyle çalıştırıyoruz; emme, sıkıştırma, iş ve egzoz zamanlarını tek tek izliyoruz. Gerçek hızda bu motor dakikada 3000 devir yapar; silindir başına saniyede 25 patlama. Motorlar dersine, bu küçük patlamaları milin dönüşüne çeviren makineyle başlıyoruz. Her hesap adım adım, hiçbir işlem atlanmadan. Bu derste: - İçten yanmalı motor: yakıtın kimyasal enerjisini sıcak gaz üzerinden mekanik işe çeviren ısı motoru; içten ve dıştan yanmalı (buhar makinesi) farkı, çalışma akışkanı - Bir litre benzinde ne kadar enerji var: 0.74 kg × 44 MJ/kg ≈ 32.6 MJ; yüzde 30'u işe dönerse ≈ 9.8 MJ, bir tonluk arabayı yaklaşık 1000 m kaldırır; kalan yüzde 70 ısı - Kısa tarihçe: Lenoir (1860'lar), Nikolaus Otto'nun dört zamanlı motoru (1876), Rudolf Diesel'in sıkıştırma ateşlemeli motoru (1890'lar) - Sınıflandırma: buji ateşlemeli ve sıkıştırma ateşlemeli motorlar; dört zamanlı ve iki zamanlı çevrim (3000 dev/dk → saniyede 50 tur → silindir başına 25 iş zamanı) - Diğer ölçütler: pistonlu ya da döner (Wankel), silindir dizilişi (sıralı, V, karşılıklı, yıldız), atmosferik / kompresörlü / turbolu, karbüratör ya da enjeksiyon, yakıt türü, hava ya da su soğutma - Kullanım alanları: model uçaklardan gemi dizellerine; dört silindirli motorda saniyede 100 iş zamanı Bölümler: 0:00 Kesitli motor: dört zaman 0:40 İçten yanmalı motor nedir? 1:13 Bir litre benzinde ne kadar enerji var? 2:02 Kısa bir tarihçe 2:32 Sınıflandırma I: ateşleme ve çevrim 3:10 Sınıflandırma II: tasarım, diziliş, hava, yakıt, soğutma 3:47 Motorlar her yerde 4:15 Özet ve yol haritası Serinin devamında: terimler ve motor elemanları — çap, strok, kurs hacmi ve sıkıştırma oranı. Kaynak kitap: Willard W. Pulkrabek, Engineering Fundamentals of the Internal Combustion Engine, 2. baskı — 1-1, 1-2 ve 1-3 (konu sırası ve kavramlar). Örnekler özgündür. Makine, Otomotiv ve Enerji mühendisliği öğrencileri için Motorlar serisinin ilk dersi.