Tıbbi Farmakoloji #10 | Agonistler, Antagonistler ve Terapötik İndeks
Farmakodinami ve ReseptörlerEğitmen: Dr. Süleyman Burak ÇELİK
Aynı reseptöre bağlanan dört molekül nasıl bu kadar farklı davranır? Bu derste iç etkinliği, agonist ve antagonist türlerini, kuantal doz–yanıtı ve terapötik indeksi çalışıyor, ilk bloğun on dersini toparlıyoruz. Bu derste: - İç etkinlik: afinite bağlanmanın gücü, iç etkinlik reseptörü ne kadar çalıştırdığı - Tam agonist (iç etkinlik 1): fenilefrin ve α1 reseptörlerinden damar direncine uzanan zincir - Kısmi agonist: hem agonist hem antagonist; %100 → %70 → %40 karışım örneği - Ters agonist: kendiliğinden etkin reseptörleri dinlenmenin altına indirir - Antagonistler: yüksek afinite, iç etkinlik sıfır - Yarışmalı antagonist: EC50 ↑, Emax aynı; geri dönüşsüz ve allosterik: Emax ↓; fonksiyonel antagonizma - Kuantal doz–yanıt ve ED50; terapötik indeks = TD50 / ED50 (birimsiz P ve Q örneği) - Dört ilaç alıştırması ve üç yaygın yanılgı - Blok özeti: on ders, ilacın yolculuğunun iki yarısı Bölümler: 0:00 Bloğun Son Dersi 0:31 Dört Molekül, Bir Reseptör 1:12 İç Etkinlik 1:41 Tam Agonist 2:25 Kısmi Agonist 3:10 Ters Agonist 3:46 Antagonistler 4:11 Yarışmalı Antagonist 4:51 Geri Dönüşsüz ve Allosterik 5:43 Fonksiyonel Antagonizma 6:12 Kuantal Doz–Yanıt 6:45 Terapötik İndeks 7:37 Alıştırma: Dört İlaç 8:17 Üç Yanılgı 8:48 Özet 9:20 Blok Özeti: On Ders 9:50 İlk Blok Bitti İlk blok burada bitiyor: farmakokinetik ve farmakodinaminin temelleri tamam. Kaynak kitap: Karen Whalen (ed.), Lippincott Illustrated Reviews: Pharmacology, 6. baskı (Wolters Kluwer, 2015), Bölüm 2 IV–V (s. 33–36). Türkçe terimler: Goodman ve Gilman'ın Farmakoloji ve Tedavi El Kitabı, 2. baskı (Güneş Tıp Kitabevleri, 2017). Tanımlar ve sayısal değerler kitaptan alındı; 3D sahne, şekiller ve örnekler özgündür. Bu video eğitim amaçlıdır, tıbbi tavsiye değildir. Videoda hiçbir ilaç için doz, tedavi ya da ilaç seçimi önerisi yoktur; ilaç adları yalnız mekanizma örneğidir. Tıp, eczacılık ve sağlık bilimleri öğrencileri için Tıbbi Farmakoloji serisinin 10. dersi.
Bu videoyu izlemek için Premium üyelik gerekir.