Sayısal İşaret İşleme #06 | Ayrık Zamanlı İşaretler: Temel İşaretler, Enerji, Güç, Kaydırma, Katlama

Kesikli Zaman Sinyaller ve Sistemler (Discrete Time Signals)

Eğitmen: Dr. Süleyman Burak ÇELİK

Bir videonun her karesi bir örnektir ve kare numarası n'dir: videoyu ters oynatmak x(−n), kare atlayarak iki kat hızlı oynatmak x(2n), geç başlatmak x(n − 3) demektir. Bu derste ikinci bölüme başlıyor ve ayrık zamanlı işaretlerin dilini kuruyoruz: birim örnek, birim basamak, rampa ve üstel işaretler; enerji ve güç işaretleri; çift ve tek işaretler; kaydırma, katlama ve zaman ölçekleme. Her işlemi aynı dört noktalı dizi üzerinde adım adım hesaplıyoruz. Bu derste: - Ayrık zamanlı işaret yalnız tam sayı n'lerde tanımlıdır; iki örnek arası sıfır değil, tanımsızdır - Gösterimler: işlev, tablo ve n = 0'ı okla gösteren dizi; örnek x(n) = 2, 3, 1, −1 - Temel işaretler: birim örnek δ(n), birim basamak u(n), birim rampa; δ(n) = u(n) − u(n − 1) - Üstel işaretler: 0.8ⁿ söner, (−0.8)ⁿ işaret değiştirir, 1.25ⁿ büyür; 0.9ⁿ e^(j30° n) sönen kosinüs - Enerji ve güç: E = 4 + 9 + 1 + 1 = 15; 0.8ⁿ u(n) için E ≈ 2.78; u(n)'nin gücü 1/2; periyodik cos(30° n)'nin gücü 0.5 - Çift ve tek işaretler; her işaret = çift parça + tek parça - Kaydırma: x(n − 2) gecikme (sağa), x(n + 1) ilerletme (sola); gerçek zamanda ilerletme imkânsız - Katlama x(−n); x(−n + 2) ile x(−n − 2) farklı: sıra önemli - Zaman ölçekleme x(2n): örnekleme hızını yarıya indirir; genlik işlemleri ve x(n) · u(n) - Üç tuzak: örnekler arasını sıfır sanmak, x(n − 2)'yi sola kaydırma sanmak, sırayı önemsiz sanmak Bölümler: 0:00 Geçen Ders ve Bugün 0:24 Kare Numarası = n 0:51 Bir Diziyi Yazmak 1:23 Temel İşaretler 1:53 Üstel İşaretler 2:47 Enerji ve Güç 3:43 Çift ve Tek İşaretler 4:25 Kaydırma: Gecikme ve İlerletme 4:56 Katlama 5:34 Zaman Ölçekleme ve Genlik İşlemleri 6:11 Üç Tuzak 6:42 Özet ve Sıradaki Ders Sıradaki derste bu işaretleri işleyen yapılara geçiyoruz: ayrık zamanlı sistemler. Kaynak kitap: John G. Proakis, Dimitris G. Manolakis, Digital Signal Processing: Principles, Algorithms, and Applications, 4. baskı — Bölüm 2.1 (konu sırası ve problem tipleri). Örnekler özgündür. Elektrik-Elektronik, Bilgisayar, Mekatronik ve Biyomedikal Mühendisliği öğrencileri için Sayısal İşaret İşleme serisinin altıncı dersi.

Bu videoyu izlemek için Premium üyelik gerekir.