Tıbbi Farmakoloji #15 | Adrenerjik Antagonistler: α ve β Blokörler
Adrenerjik Agonist ve AntagonistlerEğitmen: Dr. Süleyman Burak ÇELİK
Adrenalin bir deney hayvanında kan basıncını yükseltiyor; bir alfa blokörden sonra aynı adrenalin basıncı düşürüyor. Neden? Bu derste alfa ve beta blokörleri "hangi reseptör sustu, geriye hangisi kaldı?" sorusuyla kuruyor, otonom sinir sistemi bloğunu tek tabloyla kapatıyoruz. Bu derste: - Antagonist çalıştırmaz: susturulan reseptör ve geriye kalan yanıt - Alfa blokörler: periferik direnç ve refleks taşikardi; fenoksibenzamin (kovalent, geri dönüşümsüz) ve fentolamin (yarışmalı) - Alfa iki freni, alfa bir seçici blokörler (prazosin) ve alfa iki seçici yohimbin - Beta blokörler: seçici olmayan (propranolol), kardiyoselektif (metoprolol, atenolol), intrinsik sempatomimetik etkinlik (pindolol, asebutolol), karışık alfa + beta (labetalol, karvedilol) - Beta blokun organ yanıtları: kalp, damar, bronş, metabolizma - Rezerpin: veziküler monoamin taşıyıcısı ve boşalan vezikül - Sınav sorusu 1: adrenalin tersine dönmesi, üç katekolamin × üç koşul - Sınav sorusu 2: üç soruyla bir beta blokörün profili; elli ila yüz kat seçicilik payı - Sıra sizde: beş yanıt tablosu → kolinerjik / adrenerjik, agonist / antagonist - Otonom bloğun tek tablo özeti ve tek kural Bölümler: 0:00 Deney Sorusu: Adrenalin Tersine Döner 0:52 Hangi Reseptör Sustu, Hangisi Kaldı? 1:19 Alfa Blokörler: Fenoksibenzamin ve Fentolamin 1:57 Alfa İki Freni, Prazosin ve Yohimbin 2:32 Beta Blokörler ve Propranolol 3:01 Beta Blokun Organ Yanıtları 3:32 Kardiyoselektif ve İntrinsik Sempatomimetik Etkinlik 4:09 Karışık Blokörler: Labetalol ve Karvedilol 4:27 Rezerpin: Boş Vezikül 4:53 Örnek 1: Adrenalin Tersine Dönmesi 7:23 Örnek 2: Bir Beta Blokörün Profili 9:37 Sıra Sizde: Beş Yanıt Tablosu 11:24 Ne Yaptık? 11:45 Otonom Bloğun Tek Tablosu 12:14 Tek Kural ve Sıradaki Ders Sıradaki derste merkezi sinir sistemine geçiyoruz: beyindeki sinirsel iletim ve ilaçların oradaki hedefleri. Kaynak kitap: Karen Whalen (ed.), Lippincott Illustrated Reviews: Pharmacology, 6. baskı (Wolters Kluwer, 2015), Bölüm 7 (s. 95–106); Türkçe terimler: Goodman ve Gilman'ın Farmakoloji ve Tedavi El Kitabı, 2. baskı (Güneş Tıp Kitabevleri, 2017). Tanımlar ve sayısal değerler kitaptan alındı; 3D sahneler, şekiller ve örnekler özgündür. Bu video eğitim amaçlıdır, tıbbi tavsiye değildir; videoda hiçbir ilaç için doz, tedavi ya da ilaç seçimi önerisi yoktur, ilaç adları yalnız mekanizma örneğidir. Bu video eğitim amaçlıdır, tıbbi tavsiye değildir. Videoda hiçbir ilaç için doz, tedavi ya da ilaç seçimi önerisi yoktur; ilaç adları yalnız mekanizma örneğidir. Tıp, eczacılık ve sağlık bilimleri öğrencileri için Tıbbi Farmakoloji serisinin 15. dersi.