İş Etüdü #02 | Problem Çözme Gereçleri: Pareto, Balık Kılçığı ve Kritik Yol

Eğitmen: Dr. Süleyman Burak ÇELİK

Bir montaj hattında ayda 200 hatalı parça var ve altı hata türünden hangisine önce el atacağınızı seçmeniz gerekiyor. Sayıya mı bakacaksınız, liraya mı? İş Etüdü serisinin ikinci dersinde bu sınav sorusunu her bölmeyi ve her toplamayı tek tek yaparak çözüyoruz. Bu derste: - Önemli az, önemsiz çok: Pareto ilkesi ve "80-20" kaba kuralı (kesin oran değil, eğilim). - Dört keşif gereci: Pareto analizi, balık kılçığı (neden-sonuç), Gantt çizelgesi, PERT ağı ve kritik yol. - En sık hatalar: en sık olan hatayı en önemli sanmak; 80-20'yi kesin oran sanmak. - Örnek 1 (sınav sorusu, a, b, c): sayıya göre yüzde ve kümülatif yüzde (35, 60, 75, 87, 95, 100), liraya göre yeniden sıralama (toplam 1000 TL; eksik vida yüzde 40, boyut sapması yüzde 24, çapak üçüncülüğe düşüyor), türlerin üçte biri maliyetin yüzde 64'ü; eksik vida için balık kılçığı (insan, makine, metot, malzeme, çevre, ölçüm) ve yarıya inerse ayda 200 TL kazanç. - Prosedür: ortak ölçek seç, büyükten küçüğe sırala, yüzde ve kümülatif yüzde, eşiği bul ve kök nedeni ara. - Örnek 2 (kısa varyant): beş işli iyileştirme projesinde erken başlangıçlar, kritik yol B-D-E, 11 gün, bolluk 4 gün. - Kural: önemli az, önemsiz çok; ama lirayla say. Bölümler: 0:00 Kapak 0:03 Hangi işe önce el atacağız? 0:44 Önemli az, önemsiz çok ve dört gereç 1:41 Klasik yanlışlar 2:09 Örnek 1: soru ve prosedür 3:04 (a) Sayıya göre Pareto 4:07 (b) Liraya göre Pareto: sıra değişiyor 5:18 (c) Önce hangisi? Balık kılçığı 6:08 Örnek 2: kritik yol 7:09 Ne yaptık? Yöntem geri sayımı 7:26 Kural ve sıradaki ders Sıradaki ders: operasyon ve akış süreç şemaları. Kaynak kitap: A. Freivalds, Niebel's Methods, Standards, and Work Design, 13. baskı (McGraw-Hill, 2014), Bölüm 2.1. Konu sırası, tanımlar ve yöntem kitaptan alındı; 3D sahne, örnekler ve sayılar özgündür. Endüstri Mühendisliği öğrencileri için İş Etüdü serisinin ikinci dersi. Ön koşul: dört işlem ve yüzde hesabı.