Dinamik #14 | Doğrusal İmpuls ve Momentum

Eğitmen: Dr. Süleyman Burak ÇELİK

İki yumurtayı aynı yükseklikten, 1.25 metreden bırakalım. Soldaki taş bir zemine, sağdaki yumuşak bir köpüğe düşüyor; görüntü dört kat yavaş. İkisi de zemine saniyede 4.95 metreyle çarpar. Taştaki yumurta kırılıyor, köpüktekiyse sağlam. Hız aynı, kütle aynı; fark nerede? Durma süresinde. Taş yumurtayı yaklaşık 1 milisaniyede durdurur, köpük ise yaklaşık 12 milisaniyede. Süre uzayınca kuvvet küçülür. Bu derste: - Doğrusal Momentum: Önce momentum. Bir cismin doğrusal momentumu kütle çarpı hızdır. Bir vektördür: yönü hızın yönüdür. - İmpuls: F–t Alanı: Şimdi impuls. Bir kuvvetin impulsu, kuvvetin zamana göre integralidir: kuvvet–zaman grafiğinin altındaki alan. - İmpuls–Momentum İlkesi: İkisini bağlayan ilke, hareket denkleminin zamanla integralinden gelir. İlk momentum artı bu sürede etkiyen bütün kuvvetlerin impulsları eşittir son momentum. - İtilen Araba: Bir örnek. Aküsü biten 1200 kilogramlık bir arabayı iki kişi itiyor; toplam itiş 500 newton. - Raketten Dönen Top: Şimdi kısa süren bir çarpma. 57 gramlık bir tenis topu rakete saniyede 20 metreyle geliyor ve ters yönde saniyede 30 metreyle geri dönüyor. - Yumurtalar: Süre ve Kuvvet: Yumurtalara dönelim. İki zeminde de impuls aynı: momentum 0.3'ten sıfıra. Taş 1 milisaniyede durdurursa ortalama kuvvet yaklaşık 300 newton. Bölümler: 0:00 Hız aynı, kütle aynı; fark nerede? 0:53 Doğrusal Momentum 1:24 İmpuls: F–t Alanı 1:53 İmpuls–Momentum İlkesi 2:22 İtilen Araba 2:56 Raketten Dönen Top 3:40 Yumurtalar: Süre ve Kuvvet 4:15 Üç Tuzak 4:34 Özet ve Sıradaki Ders Bir sonraki derste birden çok cisme geçiyoruz: cisimler yalnız birbirini iterse toplam momentum korunur. Kaynak kitap: R. C. Hibbeler, Engineering Mechanics: Dynamics, 14. baskı — §15.1 Doğrusal impuls ve momentum ilkesi + §15.2 başındaki analiz prosedürü (konu sırası ve kavramlar). Örnekler özgündür. Makine mühendisliği öğrencileri için Dinamik serisinin on dördüncü dersi.

Bu videoyu izlemek için Premium üyelik gerekir.