Hidrolik #10 | Su Dağıtım Şebekeleri: Düğüm ve Göz Denklemleri, Hardy Cross Yöntemi

Eğitmen: Dr. Süleyman Burak ÇELİK

Açılışta 3D animasyonda tepedeki bir depo, bir ana boruyla mahalleyi besliyor. Mahallenin altında borular sokakları izleyerek kapalı bir göz oluşturuyor; her kavşakta bir düğüm var. Renkli izler borularda akıyor ve köşedeki eve su iki farklı yoldan geliyor. Hangi borudan ne kadar su aktığını iki basit ilke belirliyor. Her hesap adım adım, hiçbir işlem atlanmadan. Bu derste: - Dallı ve gözlü şebekeler: dallıda her noktaya tek yol; gözlüde birden çok yol, dengeli basınç, arızada vanayla ayırma. - İki ilke: düğümde giren debi = çıkan debi + tüketim; gözde kayıpların cebirsel toplamı sıfır. Darcy–Weisbach ile h = r Q²; denklemler doğrusal değil. - Hardy Cross yöntemi: düğümleri dengeleyen bir tahmin, gözün düzeltmesi ΔQ = −Σ rQ|Q| / Σ 2r|Q|, gözdeki bütün borulara aynı yönde ekleme. - Örnek: depo 75 m, ana boru 500 m · 300 mm, 70 L/s; dört borulu göz, tüketimler 20 / 30 / 20 L/s, f = 0.02. - İlk tahmin 40 / 20 / 30 / 10 L/s: Σh = 1.09 m, Σ 2r|Q| = 178, ΔQ = −6.1 L/s → 33.9 / 13.9 / 36.1 / 16.1 L/s; yeni toplam ≈ 0.01 m. - Basınçlar: ana borudaki kayıp 1.67 m; piyezometrik yükler 73.3 / 72.6 / 72.3 / 72.7 m, basınç yükleri 33.3 / 34.6 / 37.3 / 35.7 m; en düşük basınç en yüksekteki düğümde. - Üç tuzak: işaretleri unutmak (2.31 m), paydadaki 2'yi unutmak (−12.3 L/s, salınım), düzeltmeyi yalnız saat yönündeki borulara eklemek. Bölümler: 0:00 Geçen Ders ve Bugün 0:22 Bir Mahallenin Şebekesi 0:41 Dallı ve Gözlü Şebeke 1:08 Şebekenin İki İlkesi 1:42 Hardy Cross Yöntemi 2:08 Örnek: Tek Gözlü Şebeke 2:41 İlk Tahmin ve Düzeltme 3:20 Düzeltilmiş Debiler 3:56 Basınç Yükleri 4:40 Üç Tuzak 5:10 Özet Hidroliğin bu bölümü burada bitiyor; seri, açık kanallardaki akımla sürecek. Kaynak kitap: Y. A. Çengel, J. M. Cimbala, Fluid Mechanics: Fundamentals and Applications, 3. baskı (McGraw-Hill, 2014), Bölüm 8-7. Şebeke analizinin iki ilkesi kitaptan alındı; Hardy Cross yöntemi kitapta yoktur, klasik elle çözüm yöntemi olarak eklendi; görselleştirme, örnek ve sayılar özgündür. İnşaat Mühendisliği öğrencileri için Hidrolik serisinin onuncu dersi. Ön koşul: Hidrolik #8 ve #9.

Bu videoyu izlemek için Premium üyelik gerekir.