Elektrik Makineleri #17 | Senkron Generatörde Güç ve Tork: Tork Açısı ve Kararlılık Sınırı

Eğitmen: Dr. Süleyman Burak ÇELİK

Bir senkron generatör ne kadar güç verebilir ve bu güç hangi açıya bağlıdır? Açılışta 3D animasyonda generatör sabit hızda dönüyor, bir düzenleyici uç gerilimini 400 voltta tutuyor; lamba grupları sırayla bağlandıkça rotor alanı ile toplam alan arasındaki açı açılıyor: 7.4 kilovatta 6.6 derece, 14.8'de 13, 22.2'de 19 derece. Bugün güç akışını, P = 3·V·E·sin δ / X bağıntısını, statik kararlılık sınırını ve torku kuruyoruz. Her hesap adım adım, hiçbir işlem atlanmadan. Bu derste: - Güç akışı: P_gir = τ_uyg · ω_m; mekanik, çekirdek, kaçak kayıplar; P_dön = τ_ind · ω_m = 3 · E · I · cos γ; bakır kaybı; P_çık = 3 · V · I · cos θ; Q - Sayılarla (geri 0.8): P_çık ≈ 22170 W, Q ≈ 16630 var, P_dön ≈ 22890 W (fark 720 W bakır), P_gir ≈ 23912 W - Direnci atınca: E sin δ = X · I · cos θ → P = 3 · V · E · sin δ / X - Örnek: dikey kenar 80 V, E ≈ 301.7 V, δ ≈ 15.4° → P ≈ 22170 W - Statik kararlılık sınırı: δ = 90° → P_max ≈ 83.6 kW (tam yükün 3.77 katı); gerçek makinelerde tam yükte δ 20–30° - Tork: τ = 3 · V · E · sin δ / (ω_m · X) ≈ 141.1 N·m; en büyük ≈ 532 N·m; alanlar arasındaki açı da δ - Gerçek güç dikey kenarla, reaktif güç yatay fazlalıkla orantılı: Q = 3 · 230.9 · 60 / 2.5 ≈ 16630 var - Üç tuzak: δ'yı θ sanmak, formüle hat gerilimini koymak (38400 W), en büyük güce kadar yüklenebilir sanmak Bölümler: 0:00 Geçen Ders ve Bugün 0:23 Yük Arttıkça Açılan Açı 0:58 Güç Akışı 1:36 Sayılarla Güç Akışı 2:23 Direnci Atınca: P ve δ 3:01 Formülü Deneyelim 3:36 Statik Kararlılık Sınırı 4:13 Tork ve Tork Açısı 5:01 Gerçek ve Reaktif Güç 5:36 Açılıştaki Deney 6:23 Üç Tuzak 6:59 Özet ve Sıradaki Ders Sıradaki derste model parametrelerini ölçüyoruz: açık devre ve kısa devre deneyi. Kaynak kitap: Stephen J. Chapman, Electric Machinery Fundamentals, 5. baskı — Bölüm 4.6 (konu sırası ve problem tipleri). Örnekler özgündür. Elektrik-Elektronik, Mekatronik, Enerji ve Makine Mühendisliği öğrencileri için Elektrik Makineleri serisinin on yedinci dersi.

Bu videoyu izlemek için Premium üyelik gerekir.