Mukavemet #24 | Eğri Kirişler ve Gerilme Yığılması: Kanca İçeriden Zorlanır

Eğitmen: Dr. Süleyman Burak ÇELİK

Geçen derste kesitte iki malzeme vardı ama kiriş düzdü. Bugün kirişin kendisi eğri: bir vinç kancası. Sınavda soru şöyle gelir: dikdörtgen kesitli bir kancada moment verilmiş. İç ve dış lifteki gerilme ne? Düz kiriş formülü burada doğru sonuç verir mi? Kancalar neden hep iç kenardan çatlar? Hepsini adım adım, her işlemi tek tek göstererek hesaplıyoruz. Bu derste: - Kapsam ve mantık: eğri kiriş = farklı boylarda lifler; kısa iç lif aynı uzamada daha çok zorlanır, gerilme hiperbolik, tarafsız eksen içe kayar. - Klasik yanlışlar: keskin eğride düz formül (iç lifi yüzde 29 eksik bulur); kaçıklığı kaba yuvarlamak (ln 2 yerine 0.69 alınırsa yüzde 12 hata). - Soru 1 (sınav tipi, tam çözüm): kanca kesiti 30 × 100 mm, iç yarıçap 100, dış 200 mm, M = 3 kN·m. (a) R = 100 / ln 2 = 144.27 mm, e = 5.73 mm; (b) iç lif +77.3 MPa çekme; (c) dış lif −48.6 MPa basma; düz formül 60 MPa, oran 1.29. - Soru 2 (kısa varyant): omuzlu çubukta gerilme yığılması, 20 × 60 mm, 1.2 kN·m, K = 1.6: 100 MPa × 1.6 = 160 MPa. - Soru 3: siz deneyin, sonra çözüm (aynı kesit düz kiriş olsaydı 60 MPa). Bölümler: 0:00 Sınav sorusu: kanca neden içten çatlar? 0:37 Kapsam ve mantık: farklı boylarda lifler 1:48 Klasik yanlışlar 2:25 Soru 1: vinç kancası 3:08 Adım 1–2: alan, ağırlık merkezi, tarafsız eksen 4:10 Adım 3: iç lifte gerilme 5:05 Dış lif ve düz formülle karşılaştırma 6:17 Soru 2: omuzlu çubukta gerilme yığılması 7:21 Soru 3: sıra sizde 7:36 Soru 3: çözüm 8:10 Ne yaptık? Yöntem geri sayımı 8:34 Akılda kalacak kural Gelecek derste: enine kesme, kesme kuvvetinin kesitte yarattığı kayma gerilmesi. Kaynak kitap: R. C. Hibbeler, Mechanics of Materials, 8. baskı — 6.8 eğri kirişler, 6.9 gerilme yığılmaları (konu sırası ve kavramlar). Örnekler özgündür. Makine mühendisliği öğrencileri için Mukavemet serisinin yirmi dördüncü dersi.

Bu videoyu izlemek için Premium üyelik gerekir.