Pratik Elektronik Laboratuvarı #03 | Paralel Devre Tezgâhta: Akım Bölücü, KCL ve Ampermetrenin Yükü

Eğitmen: Dr. Süleyman Burak ÇELİK

Laboratuvar sınavında şöyle gelir: 8 V kaynağa 1 kΩ ve 2.2 kΩ paralel. Ampermetre birinci dalda 7.92, ikinci dalda 3.62 mA okuyor; toplam 11.54 olmalı. Kaynak hattında ise 11.47, hesap 11.64. Kirchhoff mu çöktü, ampermetre mi yanıltıyor? Bu derste dal akımlarını, toplam akımı, akım bölücüyü ve ampermetrenin devreye yükünü KiCad, LTspice ve tezgâhta adım adım çözüyoruz. Bu derste: - Zihinsel model: paralel devre = aynı iki kat arasında yan yana yollar; gerilim ortak, akım dirençle ters orantılı, kavşakta giren = çıkan (KCL) - Yazılım adımı ①: devre KiCad'de çizilir (kaynak, iki direnç, kablolar, toprak, A etiketi, .op yönergesi); ampermetre için üç türev şema (RA1 = 10 Ω) - Yazılım adımı ②: LTspice .op: I(R1) = 8.000, I(R2) = 3.636, I(V1) = −11.64 mA (eksi işaretin anlamı); türevler 7.921 / 3.620 / 11.47 mA - Yazılım adımı ③: aynı devre tezgâhta; ampermetre dal dal: 7.92, 3.62 ve kaynak hattında 11.47 mA - Örnek 1 (a): VA = VB = VC = 8 V; I1 = 8, I2 = 3.636, IT = 11.636 mA; Req = 2.2 / 3.2 = 0.6875 kΩ; akım bölücü türetmesi ve 'paya kendi direnci' tuzağı - Örnek 1 (b, c): sapmalar % −1.0, −0.45, −1.43; bantlar 7.82–8.02 ve 11.34–11.60; dallar 11.54 ≠ 11.47 ama KCL tutuyor: üç ölçüm üç ayrı devre (düğüm 7.885 V) - Örnek 1 (d): yük oranı R / (R + RA); en büyük yük kaynak hattında; 200 mA kademesinde 11.6 mA ama bant üç kat geniş - Örnek 2: dört dal (1 / 2.2 / 3.3 / 6.8 kΩ, 10 V): Ix = 4.501, B–C 9.046, IT 19.046 mA; tezgâhta 18.69; oranlar 2.06 / 3.09; 10 kΩ beşinci dal IT 20.05 mA → 20 mA kademesi aşar, ampermetrenin yükü aşımı gizler (19.65) Bölümler: 0:00 Giriş: Okumalar Toplanmıyor 0:45 Geçen Ders, Kitap ve Konunun Haritası 1:19 Paralel Devre: Yan Yana Yollar ve Gişe 2:30 Örnek 1: Laboratuvar Sınavı Sorusu 3:15 Yazılım Adımı 1: KiCad'de Çizim 4:23 Yazılım Adımı 2: LTspice ile Çalışma Noktası 5:28 Yazılım Adımı 3: Aynı Devre Tezgâhta 6:16 Örnek 1 (a): Gerilim, Dal Akımları, KCL, Akım Bölücü 7:45 Örnek 1 (b, c): Dal Okumaları, Bant ve KCL 9:55 Örnek 1 (d): Ampermetrenin Yükü 11:20 Örnek 2: Dört Dal, X Noktası ve Kademe 12:57 Örnek 2 (c, d): Oranlar ve Beşinci Dal 14:20 Bu Derste Öğrendiklerimiz 14:56 Akılda Kalan Kural ve Sıradaki Ders Sıradaki derste seri-paralel devreyi kuracağız: düğüm gerilimlerini voltmetreyle ölçüp Kirchhoff'un iki yasasını birlikte sınayacağız. Kaynak: James M. Fiore, Laboratory Manual for DC Electrical Circuit Analysis 1.4.4 (CC BY-NC-SA) — deney 6; KiCad 10 ve LTspice resmi belgeleri (deney sırası, ölçüm düzeni ve kademe kuralı). Devreler kitabın deney düzeninden; ölçüm okumaları ve hesaplar özgündür. Pratik Elektronik Laboratuvarı (Sanal Lab) serisinin 3. dersi.