Tıbbi Farmakoloji #11 | Otonom Sinir Sistemi: Sempatik, Parasempatik ve Kimyasal İletişim
Otonom Sinir SistemiEğitmen: Dr. Süleyman Burak ÇELİK
Korkuyla kalbiniz hızlanır, pupilleriniz büyür, avucunuz terler: bu kadar organa aynı anda kim haber verir? Otonom sinir sisteminin iki nöronlu yolunu, sempatik ve parasempatik bölümleri ve kimyasal iletişimi "kim salıyor, kim dinliyor?" modeliyle kuruyor, organ yanıtı, nörotransmiter haritası ve gangliyon bloku sorularını adım adım çözüyoruz. Bu derste: - Sinir sisteminin bölümleri: aferent ve eferent, somatik ve otonom - İki nöronlu yol: pregangliyonik nöron, gangliyon, postgangliyonik nöron - Sempatik (torakolomber) ve parasempatik (kraniyosakral) yerleşim; adrenal medulla ve enterik sinir sistemi - Savaş veya kaç, dinlen ve sindir; çift inervasyon ve yalnız sempatik yapılar - Merkezi kontrol ve baroreseptör refleks arkı - Hormon, yerel aracı ve nörotransmiter; kolinerjik ve adrenerjik lifler - İyonotropik ve metabotropik reseptörler, ikincil haberciler - Sınav sorusu 1: sempatik uyarıda pupil, kalp, bronşiol ve mesane — hangi reseptör? - Sınav sorusu 2: altı sinapslık nörotransmiter haritası ve ter bezi tuzağı - Sıra sizde: gangliyon blokunda kalp hızı, terleme ve refleks - Yöntem özeti ve tek kural Bölümler: 0:00 Sınav Sorusu: Karanlık Sokakta Dört Organ 0:25 Blok Haritası 0:55 Sinir Sisteminin Bölümleri 1:26 İki Nöronlu Röle Hattı 2:04 Sempatik Yerleşim ve Adrenal Medulla 2:43 Parasempatik ve Enterik Sistem 3:18 Savaş veya Kaç, Dinlen ve Sindir 3:52 Çift İnervasyon ve Merkezi Kontrol 4:21 Kimyasal Sinyalleşme 4:56 İki Reseptör Ailesi 5:28 Örnek 1: Organ Yanıt Tablosu 7:38 Örnek 2: Nörotransmiter Haritası 9:06 Ter Bezi Tuzağı 10:04 Sıra Sizde: Gangliyon Bloku 12:02 Ne Yaptık? 12:19 Tek Kural ve Sıradaki Ders Sıradaki derste kolinerjik agonistler: asetilkolinin yerini tutan ilaçlar ve muskarinik / nikotinik etkiler. Kaynak kitap: Karen Whalen (ed.), Lippincott Illustrated Reviews: Pharmacology, 6. baskı (Wolters Kluwer, 2015), Bölüm 3 (s. 39–50); reseptör ayrıntıları için Bölüm 4–6 (s. 51, 65, 69, 81, 91). Türkçe terimler: Goodman ve Gilman'ın Farmakoloji ve Tedavi El Kitabı, 2. baskı (Güneş Tıp Kitabevleri, 2017), Bölüm 8. Tanımlar ve sayısal değerler kitaptan alındı; 3D sahneler, şekiller ve örnekler özgündür. Bu video eğitim amaçlıdır, tıbbi tavsiye değildir; videoda doz, tedavi ya da ilaç seçimi önerisi yoktur. Bu video eğitim amaçlıdır, tıbbi tavsiye değildir. Videoda hiçbir ilaç için doz, tedavi ya da ilaç seçimi önerisi yoktur; ilaç adları yalnız mekanizma örneğidir. Tıp, eczacılık ve sağlık bilimleri öğrencileri için Tıbbi Farmakoloji serisinin 11. dersi.