Yapı Malzemesi #03 | Agregalar II: Gradasyon ve Elek Analizi

Eğitmen: Dr. Süleyman Burak ÇELİK

Açılıştaki 3D animasyonda elekler büyükten küçüğe üst üste dizilmiş bir sarsıcının üstünde duruyor. Kurutulmuş kum en üste dökülüyor, sarsıcı çalışınca taneler aşağı süzülüyor ve her elek kendi boyundaki taneleri tutuyor; sonunda elekler tezgâha sıra hâlinde diziliyor. Bu derste kumun boy dağılımını ölçüyor, eğrisini çiziyor ve tek sayıyla özetliyoruz. Bu derste: - Gradasyon neden önemli: yoğunluk, kararlılık, bağlayıcı ihtiyacı; bağlayıcıya ve havaya yer kalmalı. - Elek analizi adımları; birikimli kalan ve geçen yüzde; Türkiye'de TS EN 933-1. - Örnek: 500 g kum, birikimli kalan %4/16/34/58/80/95, geçen %96/84/66/42/20/5 ve gradasyon eğrisi. - İncelik modülü: 287 / 100 = 2.87; beton kumunda 2.3 ile 3.1 arası. - En yoğun dağılım (Fuller): 19 mm agregada 4.75 mm'den %50 geçer; 0.45 üssüyle ≈ %54. - Gradasyon türleri: iyi derecelenmiş, tek boyutlu, kesikli, açık. - İki agregayı karıştırmak: A %5, B %95 geçiyorsa hedef %50 için yarı yarıya; 2.36 mm'de %41, su emme %1.6. - Zararlı maddeler, alkali agrega reaksiyonu, temsilî numune alma; üç yanılgı. Bölümler: 0:00 Geçen Ders ve Bugün 0:21 Bir Bakış: Elek Takımı 0:40 Dağılım Neden Önemli? 1:00 Elek Analizi 1:25 Örnek: Bir Kum Numunesi 1:51 Yüzdeler ve Gradasyon Eğrisi 2:14 İncelik Modülü 2:37 En Yoğun Dağılım: Fuller 3:07 Gradasyon Türleri 3:33 Agregaları Karıştırmak 4:02 Karışımı Kontrol Etmek 4:27 Zararlı Maddeler ve Numune 4:52 Üç Yanılgı 5:12 Özet Bir sonraki derste portland çimentosunu göreceğiz. Kaynak kitap: M. S. Mamlouk, J. P. Zaniewski, Materials for Civil and Construction Engineers, 4. baskı (Pearson, 2017), Bölüm 5.5.8–5.6. Konu sırası, tanımlar ve yöntemler kitaptan alındı; 3D sahne ve sayısal örnekler özgündür. Kitap ASTM C136 elek takımını anlatır; derste TS EN 933-1 yalnız adıyla verildi. İnşaat Mühendisliği öğrencileri için Yapı Malzemesi serisinin 3. dersi. Önce #02'yi izlemeniz önerilir.