Elektrik Makineleri #27 | Senkron Motorda Uyartım Akımı ve V Eğrileri: Az ve Aşırı Uyartma

Eğitmen: Dr. Süleyman Burak ÇELİK

Yük değişmeden senkron motorun akımı nasıl azalıp yeniden artar? Açılışta 3D animasyonda motorumuz 10 kilovatlık sabit yükle dönerken uyartım düğmesini çeviriyoruz: stator akımı 19.4 amperden 16.5 ampere iniyor, güç katsayısı 1 oluyor, sonra akım yeniden 20.6 ampere çıkıyor ve güç katsayısı ileri oluyor. Bugün az ve aşırı uyartmayı, reaktif gücü ve senkron motorun V eğrilerini görüyoruz. Her hesap adım adım, hiçbir işlem atlanmadan. Bu derste: - Uyartım akımı mildeki gücü değiştirmez; güç yük torkuna bağlıdır - Sabit güç doğruları: E_A sin δ ve I_A cos θ sabit; iç gerilimin ucu sabit güç doğrusu üzerinde kayar - Örnek, 10 kW ve 0.85 geri (uyartım 4.0 A): giriş gücü 11.4 kW, akım ≈ 19.4 A, açı ≈ −31.8° - İç gerilim: jX_S I_A ≈ 25.5 + j41.1 V, E_A ≈ 205.4 − j41.1 V → 209.5 V, yük açısı ≈ −11.3° - Uyartım %20 artınca (4.8 A): E_A ≈ 251.4 V, sin δ ≈ 0.164, yük açısı ≈ −9.4° - Yeni akım ≈ 16.5 + j6.8 A → 17.8 A (+22.6°), güç katsayısı ≈ 0.92 ileri; I_A cos θ yine 16.5 A - Az uyartma: E_A cos δ = 205.4 V, faz geriliminden kısa; akım geri, motor ≈ 7.1 kVAR reaktif güç çeker (bobin gibi) - Aşırı uyartma: E_A cos δ = 248.0 V, faz geriliminden uzun; akım ileri, motor ≈ 4.7 kVAR reaktif güç verir (kondansatör gibi) - V eğrisi: akım güç katsayısı 1'de en küçük; 234.6 V, 4.48 A, 16.5 A; 21.4 kW'ta dip ≈ 30.9 A, boşta dip sıfır - Üç yanılgı: uyartım ↑ → güç ↑ sanmak, akım hep artar sanmak, aşırı uyartılmış motor reaktif güç çeker sanmak Bölümler: 0:00 Geçen Ders ve Bugün 0:18 Uyartım Düğmesi 0:54 Sabit Güç Doğruları 1:24 Örnek: 0.85 Geri 1:53 İç Gerilim 2:36 Uyartım %20 Artınca 3:08 Yeni Akım 3:40 Az ve Aşırı Uyartma 4:23 V Eğrileri 5:11 Üç Yanılgı 5:41 Özet ve Sıradaki Ders Sıradaki derste senkron motorla güç katsayısını düzeltiyor ve senkron kondansatörü görüyoruz. Kaynak kitap: Stephen J. Chapman, Electric Machinery Fundamentals, 5. baskı — Bölüm 5.2 (devamı) (konu sırası ve problem tipleri). Örnekler özgündür. Elektrik-Elektronik, Mekatronik, Enerji ve Makine Mühendisliği öğrencileri için Elektrik Makineleri serisinin yirmi yedinci dersi.

Bu videoyu izlemek için Premium üyelik gerekir.