Fizyoloji #03 | Zar Taşınması I: Difüzyon

Eğitmen: Dr. Süleyman Burak ÇELİK

Hücre zarı yağdan bir duvardır; ama oksijen içinden geçer, su ve iyonlar özel kanallardan, glikoz taşıyıcı proteinlerle girer. Açılıştaki 3D animasyonda bir zar parçasında bu yolları izliyoruz. Bu derste difüzyonu, yani maddelerin enerji harcamadan zardan geçişini görüyoruz. Bu derste: - Neden taşıma gerekir: hücre içi ve dışı sıvıların farkı (Na⁺ 14 kat, K⁺ 35 kat). - İki yol: difüzyon ve aktif taşıma. - Rastgele hareket ve net difüzyon. - Basit ve kolaylaştırılmış difüzyon; lipitte çözünen maddeler. - Su ve akuaporinler. - Kanalların seçiciliği ve kapıları (voltaj, ligand); tek kanal kaydı. - Taşıyıcı protein döngüsü ve Vmaks; glikoz ve insülin. - Net difüzyonu belirleyen yoğunluk, elektrik ve basınç farkları; üç yanılgı. Bölümler: 0:00 Geçen Ders ve Bugün 0:19 Bir Bakış: Zardan Geçiş 0:51 Neden Taşıma Gerekir? 1:32 İki Yol: Difüzyon ve Aktif Taşıma 2:04 Difüzyon: Rastgele Hareket 2:46 Basit ve Kolaylaştırılmış Difüzyon 3:13 Lipitte Çözünen Maddeler 3:40 Su ve Akuaporinler 4:21 Kanalların Seçiciliği 5:03 Kanal Kapıları 5:48 Tek Kanal Kaydı 6:25 Taşıyıcı Protein Nasıl Çalışır? 6:58 Üst Sınır: Vmaks 7:39 Glikoz ve İnsülin 8:13 Net Difüzyonu Ne Belirler? 8:56 Üç Yanılgı 9:29 Özet Bir sonraki derste osmozu ve aktif taşımayı görüyoruz. Kaynak kitap: J. E. Hall, Guyton and Hall Textbook of Medical Physiology, 13. baskı (Elsevier, 2016), Bölüm 4. Türkçe terimler: Guyton ve Hall Tıbbi Fizyoloji (13. baskı, Türkçe çeviri). Tanımlar ve sayısal değerler kitaptan alındı; 3D sahne, şekiller ve hesap örnekleri özgündür. Bu video eğitim amaçlıdır, tıbbi tavsiye değildir. Tıp ve sağlık bilimleri öğrencileri için Fizyoloji serisinin 3. dersi.