Temel Mühendisliği #06 | Eksantrik Yükleme: e = M/Q, Çekirdek (B/6), Ayrılma, Etkin Alan

Eğitmen: Dr. Süleyman Burak ÇELİK

Açılıştaki 3D animasyonda 2 metreye 3 metrelik bir temelin altında mavi bir basınç prizması var. Yük ortadayken basınç her yerde 150 kilopaskal. Kolona moment gelince prizma yamuklaşıyor, bir kenarda sıfıra iniyor ve moment daha da büyüyünce temelin kenarı zeminden ayrılıyor. Bu derste eksantrik yükün taban basıncını ve taşıma gücünü nasıl değiştirdiğini görüyoruz. Bu derste: - Moment ve düşey yük, ortadan kaymış bir yüke eşdeğerdir: e = M/Q. - qmax, min = Q/(BL) · (1 ± 6e/B); 2 × 3 m, Q = 900 kN, M = 180 kN·m → e = 0.2 m, 240 / 60 kPa. - Çekirdek: e = B/6'da (M = 300 kN·m) basınç üçgen olur, 300 / 0 kPa. - e büyükse zemin çekme taşımaz, kenar ayrılır: M = 450 kN·m → e = 0.5 m, qmax = 400 kPa, temas 1.5 m. - Meyerhof etkin alan yöntemi: B′ = B − 2e = 1.6 m, A′ = 4.8 m², Q/A′ = 187.5 kPa. - Boy yönünde eksantriklik (L′ = 2.6 m) ve iki yönlü eksantriklik. - Tasarım kuralı: e, B/6'dan küçük kalsın; istinat duvarında devrilme ve kaymanın yanında bu kontrol de yapılır. - Üç tuzak: e büyükken yamuk formülü (−75 kPa), tam alanla taşıma gücü, B ile L'yi karıştırmak. Bölümler: 0:00 Geçen Ders ve Bugün 0:24 Moment Gelince Taban Basıncı 0:50 Eksantriklik 1:14 Örnek: Yamuk Dağılım 1:49 Çekirdek: B/6 2:17 e, B/6'dan Büyükse Kenar Ayrılır 2:52 Meyerhof: Etkin Alan 3:32 Boy Yönünde Eksantriklik 3:52 İki Yönlü Eksantriklik 4:14 Tasarım Kuralı 4:35 Üç Tuzak 5:07 Özet Bir sonraki derste taşıma gücüne geçiyoruz: göçme türleri ve Terzaghi bağıntısı. Kaynak kitap: B. M. Das, Principles of Foundation Engineering, 8. baskı (Cengage, 2016), Bölüm 4.10–4.12. Konu sırası, tanımlar ve bağıntılar kitaptan alındı; 3D sahne, örnekler ve sayılar özgündür. İnşaat Mühendisliği öğrencileri için Temel Mühendisliği serisinin altıncı dersi. Ön koşul: bu serinin beşinci dersi.

Bu videoyu izlemek için Premium üyelik gerekir.