Çelik Yapılar #06 | Basınç Elemanları II: Yerel Burkulma, Kolon Tasarımı ve Burkulma Boyu

Eğitmen: Dr. Süleyman Burak ÇELİK

Açılıştaki 3D animasyonda alanı yaklaşık aynı iki kısa kolonu yüklüyoruz: ince ve geniş başlıklı kolonun başlıkları dalga dalga kıvrılıyor, kolon dimdik dururken; kalın başlıklı kolon ise akana kadar taşıyor. Bu derste yerel burkulmayı, kolon tasarımının adımlarını ve çerçevelerde burkulma boyunu öğreniyoruz. Bu derste: - Yerel burkulma: rijitleştirilmiş ve rijitleştirilmemiş parçalar, genişlik / kalınlık oranı; ÇYTHYE Tablo 5.1A sınırları 0.56√(E/F_y) ve 1.49√(E/F_y) (S275 için ≈ 15.1 / 40.2). - Özgün örnek: HE200A başlık 10, gövde ≈ 20.6 → narin değil; kaynaklı kesit (başlık 300 × 8, gövde 6 mm) 18.75 / 50 → narin. - Kolon tasarımı deneme yanılmayla: F_cr tahmini, gerekli alan, profil seçimi, kontrol. - Özgün örnek: mafsallı kolon, L = 4 m, G = 450, Q = 350 kN → P_u = 1100 kN; HE220A ile L/i ≈ 72.6, F_cr ≈ 202.2 MPa, φP_n ≈ 1170.4 kN. - Zayıf eksende yanal destek: güçlü eksen belirleyici olur (43.6 / 36.3); HE200A yeter (φP_n ≈ 1162.1 kN), ağırlık ≈ %16 azalır. - Çerçevelerde burkulma boyu: çaprazlı çerçevede K ≤ 1, çaprazsız çerçevede K 1'den büyük; G oranları ve taban koşulları (G = 10 / G = 1). - Özgün örnek: HE220A kolonlu, IPE400 kirişli portal, G ≈ 0.47 → ankastre tabanda K ≈ 1.25, mafsallı tabanda K ≈ 1.78, çaprazlıda K ≈ 0.73. - Üç tuzak. Bölümler: 0:00 Geçen Ders ve Bugün 0:17 Bir Deney: İnce ve Kalın Başlık 0:39 Yerel Burkulma 1:18 Örnek: Narin mi? 1:56 Kolon Tasarımı 2:17 Örnek: Kolon Seçimi 3:09 Yanal Destek 3:47 Çerçevelerde Burkulma Boyu 4:20 Örnek: Portal Çerçeve 5:04 Üç Tuzak 5:32 Özet Bir sonraki derste kirişlere geçiyoruz: plastik moment, kesit sınıfı ve yanal burulmalı burkulma. Kaynak kitap: W. T. Segui, Steel Design, 6. baskı (Cengage, 2018), Bölüm 4.4–4.7; tamamlayıcı: ÇYTHYE 2016, Tablo 5.1A, Bölüm 6.4 ve 8.2. Konu sırası, tanımlar ve bağıntılar kitaptan ve yönetmelikten alındı; 3D sahne, örnekler ve sayılar özgündür. İnşaat Mühendisliği öğrencileri için Çelik Yapılar serisinin altıncı dersi. Ön koşul: bu serinin beşinci dersi.

Bu videoyu izlemek için Premium üyelik gerekir.