Dinamik #16 | Çarpışma I: Merkezî Çarpışma ve Geri Sıçrama Katsayısı

Eğitmen: Dr. Süleyman Burak ÇELİK

Üç topu aynı yükseklikten, 1 metreden çelik bir levhanın üstüne bırakalım: bir çelik bilye, bir tenis topu ve bir hamur topu; görüntü üç kat yavaş. Üçü de levhaya saniyede 4.43 metreyle çarpar. Çelik bilye 81 santime kadar geri sekiyor, tenis topu 56 santime. Hamur topu ise yassılıp olduğu yerde kalıyor. Aynı düşüş, üç farklı sonuç. Farkı yaratan, çarpışma anında olanlar. Bu derste: - Çarpışmanın İki Evresi: Çarpışmayı yavaşlatıp iki arabayla bakalım. 2 kilogramlık bir araba saniyede 4 metreyle, duran 3 kilogramlık bir arabaya çarpıyor. - Geri Sıçrama Katsayısı: Geri dönme impulsunun şekil değiştirme impulsuna oranına geri sıçrama katsayısı denir. - Sınırlar: e = 1 ve e = 0: Katsayı sıfır ile bir arasındadır. Bir ise çarpışma tam esnektir: geri dönme impulsu şekil değiştirmeninkine eşittir, kinetik enerji kaybolmaz. - İki Denklem, İki Bilinmeyen: Arabalara dönelim; katsayı 0.5 olsun. İki bilinmeyen var, iki denklem yazarız. Momentum: 2 çarpı 4 artı 3 çarpı sıfır, yani 8, eşittir 2 çarpı birinci hız artı 3 çarpı ikinci hız. - Enerji Ne Oldu?: Enerjiye bakalım. Önce kinetik enerji: yarım çarpı 2 çarpı 4'ün karesi, 16 joule. - Bilardo: Eşit Kütleler: Eşit kütleli iki bilardo topunda ilginç bir şey olur. Vuran top saniyede 2 metreyle, duran topa tam ortadan çarpsın. Bölümler: 0:00 Çarpışma I: Merkezî Çarpışma ve Geri Sıçrama Katsayısı 0:47 Çarpışmanın İki Evresi 1:27 Geri Sıçrama Katsayısı 2:05 Sınırlar: e = 1 ve e = 0 2:28 İki Denklem, İki Bilinmeyen 3:08 Enerji Ne Oldu? 3:42 Bilardo: Eşit Kütleler 4:11 Üç Tuzak 4:34 Özet ve Sıradaki Ders Bir sonraki derste cisimler eğik çarpışıyor: bilardo topları açılı ayrıldığında ne olur? Kaynak kitap: R. C. Hibbeler, Engineering Mechanics: Dynamics, 14. baskı — §15.4 Çarpışma — merkezî çarpışma, geri sıçrama katsayısı, esnek ve plastik çarpışma (konu sırası ve kavramlar). Örnekler özgündür. Makine mühendisliği öğrencileri için Dinamik serisinin on altıncı dersi.

Bu videoyu izlemek için Premium üyelik gerekir.