Temel Pratik Elektronik #11 | Thévenin Teoremi: Bir Devreyi Tek Kaynak ve Tek Dirence İndirmek

Eğitmen: Dr. Süleyman Burak ÇELİK

Bir devrenin iki ucuna hangi yükü bağlarsanız bağlayın, devre dışarıdan tek bir kaynak ve tek bir direnç gibi davranır. Temel Pratik Elektronik serisinin on birinci dersinde Thévenin teoremiyle bir devreyi bu eşdeğere indiriyor, Thévenin gerilimini ve direncini hem hesapla hem de tezgâhta iki yöntemle buluyoruz. Kara kutuya sırayla 1, 2 ve 3 kΩ yük bağlanıp multimetrenin 2.00, 3.00 ve 3.60 volt okuduğu sahne 3D animasyon. Bu derste: - Teorem: iki uçlu doğrusal devre = bir gerilim kaynağı + seri bir direnç - Thévenin gerilimi: yük çıkarılınca uçlardaki açık devre gerilimi (12 V, 2 kΩ, 2 kΩ, 1 kΩ → 6 V) - Thévenin direnci: gerilim kaynağı yerine kısa devre, uçlardan içeri bakış (2 ‖ 2 + 1 = 2 kΩ) - Eşdeğerle yükler: 1, 2 ve 3 kΩ'da 2, 3 ve 3.6 V - Uzun yoldan kontrol: 1 kΩ yükte 4 mA, 4 V ve yükte 2 V - Tezgâhta: açık devre 5.98 V, kaynak yerine tel ve ohmmetreyle 1.99 kΩ - Yarı gerilim yöntemi: 10 kΩ potansiyometre 2.99 V'ta durur, direnci 2.00 kΩ - Eşdeğeri kurup karşılaştırmak: 1 kΩ'da 1.99 V, 3 kΩ'da 3.59 V, ikisinde de aynı - Neden işe yarar: her yük için baştan çözmeye gerek yok; pil ve sensör çıkışları - Üç tuzak: yükü devrede bırakmak, kaynağın yerine açık devre bırakmak, enerjili devrede ohmmetre Bölümler: 0:00 Geçen Ders ve Bugün 0:25 Kara Kutu ve Üç Yük (3D) 0:50 Thévenin Teoremi 1:15 Thévenin Gerilimi 1:39 Thévenin Direnci 2:03 Eşdeğerle Yük Gerilimi 2:26 Uzun Yoldan Kontrol 2:49 Tezgâhta: Gerilim ve Ohmmetre 3:13 Yarı Gerilim Yöntemi 3:42 Eşdeğeri Kur ve Karşılaştır 4:05 Neden İşe Yarar? 4:34 Üç Tuzak 4:56 Özet ve Sıradaki Ders Sıradaki derste bu eşdeğere bir soru soracağız: yüke en fazla güç hangi dirençte aktarılır? Kaynak kitap: James M. Fiore, Laboratory Manual for DC Electrical Circuit Analysis (açık lisans, CC BY-NC-SA 3.0) — Deney 11 (konu sırası ve kavramlar). Örnekler, 3D sahneler ve sayılar özgündür. Elektrik-Elektronik, Bilgisayar, Mekatronik ve Kontrol Mühendisliği öğrencileri ile meslek yüksekokulu elektronik öğrencileri için Temel Pratik Elektronik serisinin on birinci dersi.