Pratik Elektronik Laboratuvarı #01 | Laboratuvara Giriş: Güç Kaynağı, Multimetre ve Gerilim Bölücü

Eğitmen: Dr. Süleyman Burak ÇELİK

Laboratuvar sınavında şöyle gelir: 12 V kaynağa 1 kΩ ve 2.2 kΩ seri bağlanıyor. Devre akımı nedir, her direncin gerilimi nedir, multimetreyi hangi kademeye alırsın ve uçları nereye koyarsın? Tezgâhta 8.31 V okunduysa sapma yüzde kaç, sonuç kabul edilir mi? Pratik Elektronik Laboratuvarı (Sanal Lab) serisinin ilk dersinde her deneyi dört adımda kuruyoruz: KiCad'de şema, SPICE ile benzetim, elle hesap ve tezgâhta ölçüm. Ekrandaki her multimetre okuması benzetimden gelir. Bu derste: - Zihinsel model: gerilim iki kat arasındaki yükseklik farkı (voltmetre paralel), akım yoldaki trafik (ampermetre yol üstündeki gişe, seri) - Ayarlı güç kaynağı: gerilim ve akım sınırı; CV sabit gerilim, CC sabit akım - Multimetre: işlev, kademe, jak; 3½ basamak = 1999 sayım; breadboard'da aynı şerit = aynı düğüm - Örnek 1 (a, b): toplam direnç 1 + 2.2 = 3.2 kΩ, akım 12 / 3.2 = 3.75 mA, V1 = 3.75 V, V2 = 8.25 V, KVL ile sağlama - Örnek 1 (c): DC volt, 20 V kademesi, siyah uç COM'dan eksi raya, kırmızı uç çıkışa → 8.31 V; akım için devreyi aç, mA jakı → 3.75 mA - Klasik hatalar: ampermetre R2'ye paralel → 12.05 mA ve çıkış 0.12 V'a çöker; kaynak uçlarına ampermetre → 1.2 A isterdi, 50 mA sınır CC'ye geçer; 2 V kademesi aşım, 200 V kademesi 8.3 - Örnek 1 (d): ölçüm kartı; sapma 0.06 / 8.25 = % 0.73, V1 % −1.6, akım % 0 → tolerans içinde, kabul; 3.69 + 8.31 = 12.00 - Örnek 2: LED direnci (9 − 2) / 0.015 = 466.7 Ω → E12'de 470 Ω, 14.89 mA, 0.104 W; seri ampermetre 14.9 mA; direnç unutulursa 1.37 A, 20 mA sınırda CC 2.04 V Bölümler: 0:00 Giriş: Ölçüm 8.31 V, Hesap 8.25 V 0:49 Kaynak Kitap ve Seri Haritası 1:32 Aletlerin Mantığı: Voltmetre Paralel, Ampermetre Seri 2:16 Güç Kaynağı, Multimetre ve Breadboard 3:10 Örnek 1: Laboratuvar Sınavı Sorusu 3:51 Örnek 1 (a, b): Akım ve Düşümler 5:09 Örnek 1 (c): Multimetre Ayarı ve Klasik Hatalar 6:43 Örnek 1 (d): Ölçüm Kartı ve Sapma 7:57 Örnek 2: LED Akım Sınırlama Direnci 9:28 Bu Derste Öğrendiklerimiz 9:59 Akılda Kalan Kural ve Sıradaki Ders Sıradaki derste Ohm yasasını tezgâhta tarayacağız: direncin ve LED'in akım–gerilim eğrisi. Kaynak: James M. Fiore, Laboratory Manual for DC Electrical Circuit Analysis 1.4.4 (CC BY-NC-SA) — deney 2 ve 5; KiCad 10 ve SPICE (ngspice / LTspice) resmi belgeleri (deney sırası, ölçüm düzeni ve kademe kuralı). Sayılar ve devreler özgündür. Pratik Elektronik Laboratuvarı (Sanal Lab) serisinin 1. dersi.