Bilgisayar Mimarisi #23 | Yükleyici, Dinamik Bağlı Kütüphaneler ve Java

Assembly Komut Yapıları ve Tasarımı

Eğitmen: Dr. Süleyman Burak ÇELİK

Diskte duran yürütülebilir dosya belleğe nasıl kurulur ve tek bir yazdırma işlevi için tüm standart C kütüphanesini her programa kopyalamak zorunda mıyız? Bu derste UNIX yükleyicinin altı adımını, statik bağlamanın üç sorununu, tembel dinamik bağlı kütüphaneleri (DLL), Java bayt kodunu, JVM yorumlayıcısını ve JIT anında derleyici dengesini adım adım kuruyor; üç özgün sınav sorusuyla ayrı sayfalama ve iç parçalanmayı, tembel DLL çevrim maliyetini ve JIT başa baş noktasını hesaplıyoruz. Bu derste: 1. UNIX yükleyicinin altı adımı: başlık okuma, adres alanı ayırma, kopyalama, argümanları yığına koyma, sp ilkleme, başlangıç yordamı → main → exit 2. Statik bağlamanın üç sorunu (güncelleme, çağrılmayan yordam yükleme, 1,5 MiB libc boyutu) ve tembel (lazy) DLL mekanizması 3. Java başlatma hattı: bayt kod (.class), taşınabilirlik, JVM yorumlayıcısı (~10x tarihsel yavaşlık), JIT anında derleme (§2.15 sınırı) 4. Örnek 1: metin 1200 B, veri 400 B, yığın 4096 B ile ayrı sayfalama (1+1+1 = 3 sayfa = 12288 B; iç parçalanma 6592 B; 2 sayfa tuzağı) 5. Örnek 2: 3 yordamlı (1, 60, 2000 çağrı) tembel DLL maliyeti (3×400 + 2×2061 = 5322 çevrim; yordam payları %99,5 vs %9,1) 6. Örnek 3: JVM (20x) vs JIT (4×10^6 + 3x) kıyaslaması (3×10^6 bayt kodda 4,62 kat daha az makine komutu; başa baş noktası 2,35×10^5 bayt kod) Bölümler: 0:00 Diskten İşlemciye Yükleme ve Kütüphane Paylaşımı 0:46 Kaynak Kitap ve Konu Kapsamı 1:09 UNIX Yükleyicinin 6 Adımı ve Bellek Haritası 2:08 Örnek 1: Bellek ve Sayfalama Sorusu 2:56 Örnek 1: Ayrı Sayfalama, İç Parçalanma ve Sağlama 4:57 Statik Bağlama Sorunları ve Tembel DLL (Lazy Linkage) 6:11 Örnek 2: Tembel DLL Çevrim Maliyeti ve Yordam Payları 8:20 Java'nın Başlatılması: Bayt Kod, JVM ve JIT 9:28 Örnek 3: JVM vs JIT Başa Baş Noktası Grafiği 11:41 Bu Derste Öğrendiklerimiz 12:21 Akılda Kalan Kural ve Sıradaki Konu Bir sonraki derste C sıralama örneği konusunda, buraya kadar öğrendiğimiz tüm komutları ve çağrı kurallarını gerçek bir sıralama programında (swap ve sort) adım adım birleştireceğiz. Kaynak kitap: David A. Patterson ve John L. Hennessy, Computer Organization and Design: The Hardware/Software Interface, RISC-V Edition, 1. baskı (2018, ISBN 9780128122754), §2.12 Translating and Starting a Program, 2. yarı (basılı s. 263–269; PDF s. 263–269, §2.13 öncesi). Kavram ve konu sırası kaynak kitaptan izlenir; anlatım, şemalar ve sayısal örnekler özgündür. Kitaptan metin, şekil veya problem kopyalanmamıştır. Bilgisayar Mimarisi serisi. Ön koşul: Çeviri hiyerarşisi, assembler, bağlayıcı ve yürütülebilir dosya bölümleri (§2.12 1. parça). Hedef kitle: bilgisayar mühendisliği ve yazılım öğrencileri.

Bu videoyu izlemek için Premium üyelik gerekir.